طرح مسئله: تحول در سیستم حکمرانی فرهنگی ایران در فضای مجازی

هوالحق

طرح مسئله: تحول در سیستم حکمرانی فرهنگی ایران در فضای مجازی

اینترنت و فضای مجازی در جهان امروز پدیدهxad های عجیب، گسترده و غیرقابل گسست از زندگی بشر هستند که تحت هیچ شرایطی نمیxadتوان زندگی روزمره در جهان امروز را بدون اینترنت و فضای مجازی متصور شد. بر این اساس و با توجه به گستردهxadتر شدن دامنه نفوذ اینترنت در زندگی روزمره بشر، این عصر را میxadتوان عصر دوفضاییxadشدن پدیدهxadها نامید[1]. این مسئله، یعنی نفوذ اینترنت در زندگی روزمره و دوفضایی شدن جهان، در جامعهxadی کنونی ایران نیز دیده می شود. به این صورت که اکثر پدیده های اجتماعی صورتی دوفضایی گرفته اند. این مسئله با افزایش ضریب نفوذ اینترنت در ایران نیز همراه است که طبق آخرین آمار به 82 درصد رسیده است.[2] نفوذ اینترنت در ایران و همچنین دوفضایی شدن پدیده ها منجر به ظهور مسائل جدیدی در زندگی روزمره در ایران شده است. یکی از این مسائل و معضلات جدید در جامعه ایران، پیدایش آسیب های اجتماعی اینترنتی است.[3] که با رشد و گسترش فضای مجازی احتمالا بر شدت آن نیز افزوده خواهد شد. علاوه بر مسئله آسیب ها، رشد استفاده از فضای مجازی مسائل دیگری در طیف وسیعی از مسائل از بازتاب رویدادهای خبری در این فضا و مدیریت بحران تا محتوای غیر مناسب برای افراد و همچنین محتواهای غیر همسو با فرهنگ رسمی نیز پدید آمده است. به عنوان نمونه پیدایش انواع و اقسام شایعه ها در فضای مجازی که امنیت روانی جامعه ایران را در بحران فروریختن ساختمان پلاسکو به خطر انداخت و همچنین سایر مسائل، همگی نمونه هایی هستند از مسائل جدید با سویه های فرهنگی و اجتماعی که واسطه دوفضایی شدن جهان انسانی پدید آمده است.

به نظر می رسد آنچه که می بایست برای کنترل این آسیب ها و معضلاتی که به واسطه ظهور فضای مجازی در ایران پدید آمده است، به کار گرفت، تحول در سیستم حکمرانی فضای مجازی در ایران از بعد فرهنگی است که شامل فرآیندهای کنترل گر و تنظیم گر و سایر فرآیندها می شود. زیرا علاوه سایر اقدامات همچون ارتقا سواد اینترنتی و رسانه ای می بایست مکانیسم هایی که در سطح ملی به مقابله با محتواهای آسیب زا و مخرب می پردازند برخاست. در این میان کشورهای گوناگون نیز برای مهار این مسائل کوشیده اند تا از طریق ایجاد نهادها و مکانیسم های مختلف به مقابله با آسیب های فضای مجازی و همچنین تلاش برای انتشار محتوای مناسب در سطح ملی در فضای مجازی اقدام کنند. فلذا تحول سیستم حکمرانی فرهنگی فضای مجازی در ایران امری ضروری و لازم نیز به نظر می رسد.